อย่างที่ทราบกันดีว่า การจัดสร้างอะไรก็ตาม ควรทำตามขั้นตอนทางกฎหมาย โดยเฉพาะการสร้างโรงงาน ซึ่งผู้ประกอบการจำเป็นต้องศึกษาและมีความเข้าใจด้านกฎหมายการสร้างโรงงานอย่างละเอียด เพื่อป้องกันสับสันที่อาจตามมา หากคุณวางแผนก่อสร้างโรงงาน การทำตามขั้นตอนทางกฎหมายโดยเริ่มจาก “การขออนุญาต” คือหัวใจสำคัญของแผนงาน หากใครที่มีแพลนที่จะทำโรงงาน วันนี้ VKB บริษัท รับสร้างโรงงาน ได้รวบรวมข้อมูลเกี่ยวกับ “การตั้งโรงงาน” มาให้คุณได้อ่านกัน เพื่อเตรียมพร้อมก่อนจัดตั้งโรงงาน
เช็กลิสต์โรงงาน มีกี่ประเภท

ผู้ประกอบการหลายท่านที่วางแผนอยากก่อตั้งโรงงาน อาจเกิดคำถามว่า ทำไมต้องขออนุญาตก่อ สร้างโรงงาน ? นั่นเป็นเพราะว่า การสร้างโรงงานอุตสาหกรรม คือ อาคารสถานที่ ที่มียานพาหนะ หรือ เครื่องจักรมีกำลังรวมตั้งแต่ 50 แรงม้าขึ้นไป หรือเทียบเท่าใช้คนงาน 50 คน ในทุกกระบวนการ ตั้งแต่การผลิต การประกอบ การบรรจุ การซ่อมบำรุง ตลอดจนถึงกระบวนการอื่นๆ ที่อยู่ในโรงงานอุตสาหกรรม
ด้วยข้อกำหนดเหล่านี้ จึงเป็นเหตุผลว่าทำไม? การใช้สถานที่เพื่อตั้งเป็นโรงงาน ต้องได้รับอนุญาตจากหน่วยงานรัฐ เพื่อควบคุมและตรวจสอบให้การดำเนินงานอยู่ภายใต้การควบคุมไม่ทำให้เกิดผลเสียต่อสังคมและสิ่งแวดล้อม การขออนุญาตตั้งโรงงานจึงเป็นเรื่องสำคัญที่ต้องปฏิบัติตามกฎหมาย และไม่สามารถหลีกเลี่ยงได้
การแบ่งประเภทโรงงานในประเทศไทยสามารถมองได้หลายมุม ทั้งในแง่ กฎหมาย (กรมโรงงาน), ประเภทอุตสาหกรรม และ ขนาด ซึ่งสำหรับคุณที่กำลังทำข้อมูลร่วมกับ VKB การเข้าใจประเภทตามกฎหมายจะช่วยให้การให้คำปรึกษาเรื่องการก่อสร้างแม่นยำยิ่งขึ้น หากพูดถึงในเรื่องของกฎหมาย โรงงานที่ต้องขออนุญาตจัดตั้งมีทั้งหมด 3 ประเภทด้วยกัน ได้แก่
- โรงงานจำพวกที่ 1
ไม่มีการกำหนดขนาดแรงม้าของเครื่องจักร หรือ จำนวนคนงานที่ชัดเจน แต่จะขึ้นอยู่กับรูปแบบและกิจการแต่ละประเภทของโรงงาน ยกตัวอย่างเช่น โรงงานซ่อมรองเท้าหรือเครื่องหนังทุกขนาด, โรงงานซ่อมเครื่องใช้ไฟฟ้าหรือเครื่องมือไฟฟ้า, โรงงานล้างรถยนต์, โรงงานการฟักไข่โดยใช้ตู้อบทุกขนาด, โรงงานทำน้ำตาลจากมะพร้าว, โรงงานซ่อมนาฬิกาหรือเครื่องประดับ รวมถึงโรงงานที่ประดับตกแต่งด้วยแก้ว มุก กระจก ทอง หรืออัญมณี เป็นต้น
เงื่อนไข: โรงงานประเภทดังกล่าว สามารถประกอบกิจการได้ทันทีโดยไม่ต้องแจ้งหรือขออนุญาต (แต่ต้องปฏิบัติตามมาตรฐานความปลอดภัย)
- โรงงานจำพวกที่ 2
เป็นโรงงานที่ใช้เครื่องจักรมากกว่า 50 แรงม้า และมีจำนวนคนงานมากกว่า 50 คน แต่ไม่เกิน 75 คน อาจก่อปัญหามลพิษ หรือ เหตุเดือดร้อนเล็กน้อย ที่สามารถแก้ไขปรับปรุงได้ไม่ยาก เช่น โรงงานผลิตเครื่องดื่ม , โรงงานผลิตน้ำแข็ง เป็นต้น โดยโรงงานประเภทนี้ผู้ผลิตไม่จำเป็นต้องขออนุญาต แต่ต้องแจ้งให้เจ้าหน้าที่ทราบก่อนเริ่มดำเนินงานประกอบกิจการทุกครั้ง
เงื่อนไข: ไม่ต้องขอใบอนุญาต (ร.ง.4) แต่ต้องแจ้งให้พนักงานเจ้าหน้าที่ทราบก่อนเริ่มประกอบกิจการ
- โรงงานประเภทที่ 3 เป็นโรงงานที่ใช้เครื่องจักรมากกว่า 75 แรงม้า และมีจำนวนคนงานมากกว่า 75 คน โรงงานประเภทนี้จะต้องมีใบ ร.ง.4 ตามกฎกระทรวง และต้องทำการประเมินผลกระทบสิ่งแวดล้อม Environmental Impact Assessment (EIA) เนื่องจากเป็นโรงงานที่มีขนาดใหญ่ และอาจส่งผลกระทบต่อพื้นที่ใกล้เคียง เช่น โรงงานเกี่ยวกับน้ำมันจากพืช และ สัตว์, โรงงานผลิตแอลกอฮอล์, โรงงานเกี่ยวกับไม้ หรือโรงงานฟอกย้อมสี เป็นต้น
เงื่อนไข: ต้องได้รับใบอนุญาต (ร.ง.4) ก่อนจึงจะตั้งโรงงานและเริ่มประกอบกิจการได้
**ข้อควรรู้** โดยโรงงานประเภทที่ 1 และ 2 ห้ามก่อตั้งกิจการในระยะ 50 เมตร จากเขตติดต่อสาธารณสถาน ได้แก่ โรงเรียน, โรงพยาบาล, วัด, โบราณสถาน และแหล่งอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติ ส่วนโรงงานประเภทที่ 3 ห้ามก่อตั้งกิจการในระยะ 100 เมตร จากเขตติดต่อสาธารณสถาน และต้องอยู่ในสถานที่ และสภาพแวดล้อมที่เหมาะสม มีบริเวณเพียงพอ ไม่ก่อให้เกิดอันตราย หรือสร้างความเสียหายต่อบุคคล หรือทรัพย์สินของผู้อื่น
VKB รับสร้างโรงงาน แนะนำกฎหมายที่เกี่ยวกับการตั้งโรงงาน

มาถึงหัวใจหลักสำคัญของการสร้างโรงงาน นั่นก็คือ “ข้อกฎหมาย” ซึ่งการตั้งโรงงานในปี 2569 มีข้อกำหนดทางกฎหมายที่ผู้ประกอบการต้องให้ความสำคัญ ตั้งแต่ขั้นตอนการเลือกที่ดินไปจนถึงการเปิดดำเนินกิจการ นี่คือข้อกฎหมายสำคัญ ที่ VKB รับสร้างโรงงาน ได้รวบรวมมาให้เพื่อเป็นแนวทางสำหรับคุณ
1. กฎหมายผังเมือง: จุดเริ่มต้นของการเลือกทำเล
ก่อนซื้อที่ดินเพื่อ สร้างโรงงาน สิ่งแรกที่ต้องเช็กคือ พ.ร.บ. ผังเมืองรวม เพื่อตรวจสอบว่าที่ดินผืนนั้นอยู่ในเขตพื้นที่สีอะไร
- พื้นที่สีม่วง: เขตอุตสาหกรรมและคลังสินค้า (สร้างโรงงานได้เกือบทุกประเภท)
- พื้นที่สีม่วงอ่อน: เขตอุตสาหกรรมเฉพาะกิจที่ไม่ก่อมลพิษ
2. กฎหมายโรงงาน (พ.ร.บ. โรงงาน)
ปัจจุบันมีการปรับปรุงกฎหมายโรงงานเพื่ออำนวยความสะดวกมากขึ้น โดยเน้นการแบ่งประเภทโรงงานตามแรงม้าเครื่องจักรและจำนวนคนงาน
- ใบอนุญาต ร.ง.4: สำหรับโรงงานที่มีขนาดใหญ่ (เครื่องจักรเกิน 50 แรงม้า หรือคนงานเกิน 50 คน) จำเป็นต้องขอใบอนุญาตประกอบกิจการโรงงานก่อนเริ่มดำเนินการ
- มาตรฐานความปลอดภัย: ข้อกำหนดเรื่องระยะห่างของเครื่องจักร ระบบระบายอากาศ และระบบป้องกันอัคคีภัย
3. กฎหมายควบคุมอาคาร: ความมั่นคงทางวิศวกรรม
การก่อสร้างโรงงานต้องเป็นไปตาม พ.ร.บ. ควบคุมอาคาร พ.ศ. 2522 เพื่อความปลอดภัยของโครงสร้าง
- ใบ อ.1: การยื่นขอใบอนุญาตปลูกสร้างอาคาร (อ.1) ต่อองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น
- การรับรองวิศวกร: การออกแบบต้องรับรองโดยวิศวกร และสถาปนิกที่มีใบอนุญาตประกอบวิชาชีพ (เพิ่มความเชื่อถือด้าน EEAT)
- มาตรฐานทางวิศวกรรม: การรับน้ำหนักของพื้นโรงงานและการเลือกใช้วัสดุทนไฟ จะต้องได้มาตรฐานทางวิศวกรรม
4. กฎหมายสิ่งแวดล้อมและ EIA ที่เกี่ยวข้อง
หากการออกแบบก่อสร้างมีการอ้างอิงกรอบมาตรฐานอาคารเขียว (เช่น LEED หรือ TREES) เข้ามาบูรณาการ จะช่วยเพิ่มน้ำหนักในการพิจารณาด้านการจัดการพลังงาน และลดผลกระทบต่อชุมชนได้
5. กฎหมายแรงงานและสุขอนามัย
โครงสร้างโรงงานต้องรองรับมาตรฐานสวัสดิการตาม พ.ร.บ. คุ้มครองแรงงาน และ พ.ร.บ. ความปลอดภัย อาชีวอนามัย (OSHA)
- การจัดวางพื้นที่ทำงานที่ปลอดภัย ไม่แออัด
- ระบบแสงสว่าง ห้องน้ำ และพื้นที่พักผ่อนที่เพียงพอต่อจำนวนพนักงาน
6. การขอใบอนุญาตที่เกี่ยวข้อง (Licensing)
ก่อนเปิดดำเนินกิจการ ต้องมีการตรวจสอบอาคารและขอใบอนุญาตเปิดใช้อาคาร (อ.6) รวมถึงใบอนุญาตเฉพาะทางอื่นๆ หากมีการใช้งาน เช่น ใบอนุญาตตั้งโรงงานผลิตอาหาร (อย.) หรือใบอนุญาตเกี่ยวกับวัตถุอันตราย
ขั้นตอนการขอยื่นใบ ร.ง.4 ทำอย่างไร ?

การขอใบอนุญาตประกอบกิจการโรงงาน ร.ง.4 ซึ่งเป็นใบอนุญาตที่ผู้ประกอบการต้องมี เป็นอีกขั้นตอนที่สำคัญ สำหรับผู้ประกอบการที่ตั้งโรงงานจำพวกที่ 3 (เครื่องจักรเกิน 100 แรงม้า หรือคนงานเกิน 100 คน) ซึ่งขั้นตอนการยื่นขอใบอนุญาต ร.ง.4 คุณสามารถทำตามได้โดยเริ่มจาก
1. ลงทะเบียนและยื่นคำขอผ่านระบบออนไลน์
- ลงทะเบียนและศึกษาข้อมูลผ่านกรมโรงงานอุตสาหกรรม (DIW) ที่เว็บไซต์ www.diw.go.th จากนั้นกรอกแบบคำขอ ร.ง.3 ให้ครบถ้วน และกรอกข้อมูลเกี่ยวกับกิจการ เช่น ชื่อโรงงาน ประเภทกิจการ สถานที่ตั้ง ลักษณะการผลิต และรายละเอียดเครื่องจักรที่จะใช้
- ข้อแนะนำ: ควรศึกษาคู่มือการกรอกแบบฟอร์มในเว็บไซต์ก่อนเริ่มต้น เพื่อหลีกเลี่ยงการกรอกข้อมูลผิดพลาด
2. แนบเอกสารประกอบให้ครบถ้วน
- ระบบจะให้ผู้ประกอบการอัปโหลดเอกสารที่จำเป็น เช่น แปลนโรงงาน รายการเครื่องจักร เอกสารสิทธิ์ในที่ดิน เป็นต้น โดยเอกสารเหล่านี้จะถูกใช้เพื่อพิจารณาความเหมาะสมและความพร้อมของกิจการ
- หากเอกสารไม่ครบหรือมีข้อผิดพลาด ระบบจะมีการแจ้งกลับเพื่อให้ผู้ประกอบการแก้ไขเพิ่มเติมก่อนเข้าสู่ขั้นตอนถัดไป
3. รอเจ้าหน้าที่ตรวจสอบและพิจารณา
- หลังจากยื่นคำขอเรียบร้อย เจ้าหน้าที่จะตรวจสอบข้อมูลและเอกสารที่ส่งเข้ามา หากเห็นว่าสถานประกอบการมีความพร้อม อาจมีการนัดหมายเพื่อเข้าตรวจสถานที่จริง โดยจะพิจารณาด้านความปลอดภัย สิ่งแวดล้อม การจัดการพื้นที่ เป็นต้น
- ขั้นตอนนี้สำคัญมาก เพราะการตรวจสถานที่จะเป็นตัวชี้วัดว่าธุรกิจของคุณผ่านเกณฑ์หรือไม่ ควรเตรียมพื้นที่ให้พร้อมตามแบบที่ยื่นไว้
4. รับใบอนุญาต ร.ง.4
- หากการตรวจสอบผ่านและไม่มีปัญหา เจ้าหน้าที่จะอนุมัติคำขอ และออกใบอนุญาตประกอบกิจการโรงงาน หรือ ใบ ร.ง.4 ให้คุณอย่างเป็นทางการ
- ใบอนุญาตนี้ไม่มีวันหมดอายุ ตราบใดที่ไม่มีการเปลี่ยนแปลงหลัก เช่น การเปลี่ยนแปลงเจ้าของ ขยายพื้นที่ ย้ายที่ตั้ง หรือเพิ่มเครื่องจักรเกินที่กำหนดไว้ในใบอนุญาต
VKB รับสร้างโรงงาน พร้อมให้คำปรึกษาจากทีมช่างมืออาชีพ
จากเนื้อหาในข้างต้นจะเห็นว่าการขออนุญาตก่อสร้างโรงงานมีหลายขั้นตอน บางคนอาจมองว่าซับซ้อน แต่ถ้าเตรียมแบบแปลนและบัญชีเครื่องจักรให้ครบถ้วน การขอใบอนุญาตจะราบรื่นมาก ดังนั้นหากคุณกำลังก่อสร้างโรงงาน ขอแนะนำ VKB เพราะที่นี่นอกจากจะเป็นบริษัท รับสร้างโรงงาน รับออกแบบ เรายังมีบริการให้คำปรึกษาด้านกฎหมาย วางแผน และบริหารโครงการก่อสร้างโรงงานอย่างครบถ้วน ซึ่งจุดเด่นการให้คำปรึกษาของ VKB มีดังนี้
V.K.B บริษัทรับเหมาก่อสร้างโรงงาน พร้อมให้คำปรึกษาด้วยทีมช่างที่มีประสบการณ์มากกว่า 30 ปี
นอกจากเราจะต้องให้ความสำคัญกับอาคาร หรือโรงงานที่ต้องการแล้ว การเลือกจ้างผู้รับเหมาก่อสร้างโรงงาน หรือบริษัทก่อสร้างที่ดีก็จะช่วยลดภาระ และเป็นที่ปรึกษาที่ไว้ใจได้ เพื่อช่วยให้คำแนะนำกับการลงทุนของเราได้มากขึ้น
เพราะฉะนั้นเราขอแนะนำให้ทุกท่านปรึกษากับผู้รับเหมาชั้นนำด้านการรับสร้างโรงงาน เรายังมีทีมผู้เชี่ยวชาญที่สามารถให้คำแนะนำ หรือคำปรึกษาด้านการก่อ สร้างโรงงาน ทุกรูปแบบ ให้บริการตั้งแต่การก่อสร้าง ออกแบบ ให้คำปรึกษาในการบริหารโครงการ โดยที่ดูแลคุณตั้งแต่ต้นจนถึงวันที่ส่งมอบงาน ทำให้คุณมั่นใจได้เลยว่าทุกบริการ จะตอบโจทย์ความต้องการ และมีคุณภาพอย่างแน่นอน
- งานก่อสร้าง รับเหมาก่อสร้างด้วยทีมงาน บุคลากร คุณภาพที่พร้อมบริการอย่างเต็มที่
- งานออกแบบ มีผู้เชี่ยวชาญที่มากประสบการณ์ รวมทั้งนักออกแบบรุ่นใหม่ ที่พร้อมออกแบบเพื่อให้ตอบโจทย์ตามสไตล์ของคุณ
- ให้คำปรึกษา และ บริหารโครงการ นอกจากการก่อสร้างแล้ว เรายังให้คำแนะนำ ปรึกษา และ ช่วยเหลือปัญหาที่เกิดจากการก่อสร้างทุกรูปแบบ
ต้องการผู้ รับสร้างโรงงาน อุตสาหกรรมดีๆ สามารถสอบถาม V.K.B และ ดูข้อมูลเพิ่มเติมช่องทางอื่นๆ ได้เลย
Tel : 081-735-6625 , 097-445-4146 , 02-377-6591

